فاکتور کاغذی از چرخه اعتبار مالیاتی خارج می‌شود

از اواسط اردیبهشت 1406، صورتحساب الکترونیکی به مبنای اصلی پذیرش هزینه‌های قابل قبول و اعتبار مالیاتی مؤدیان تبدیل می‌شود و صورتحساب‌های کاغذی دیگر اعتبار مالیاتی نخواهند داشت.

مدیرکل دفتر توسعه خوداظهاری و تمکین داوطلبانه سازمان امور مالیاتی از ورود نظام مالیاتی کشور به مرحله جدیدی از اجرای قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان خبر داد؛ مرحله‌ای که در آن نقش فاکتورهای کاغذی در پذیرش هزینه‌ها و اعتبار مالیاتی به پایان می‌رسد.

از چه زمانی فاکتور کاغذی اعتبار مالیاتی ندارد؟

محمد نوری، مدیرکل دفتر توسعه خوداظهاری و تمکین داوطلبانه سازمان امور مالیاتی، اعلام کرد که از اواسط اردیبهشت‌ماه 1406، دریافت صورتحساب الکترونیکی برای شناسایی هزینه‌های قابل قبول مالیاتی مؤدیان ضروری خواهد بود.

بر این اساس، مؤدی به‌عنوان خریدار برای اینکه بتواند هزینه انجام‌شده را در فرآیند مالیاتی خود به‌عنوان هزینه قابل قبول ارائه کند، باید صورتحساب الکترونیکی معتبر دریافت کرده باشد.

پس از اجرای این مرحله، صورتحساب کاغذی به‌تنهایی نمی‌تواند مبنای پذیرش هزینه مالیاتی قرار گیرد.

اعتبار مالیات بر ارزش افزوده فقط با صورتحساب الکترونیکی

یکی از مهم‌ترین تغییرات مربوط به اعتبار مالیات بر ارزش افزوده است.

در نظام جدید، پذیرش اعتبار مالیاتی به اسناد و صورتحساب‌های الکترونیکی ثبت‌شده در سامانه مؤدیان متکی است و فاکتور کاغذی دیگر نمی‌تواند به‌عنوان مبنای پذیرش اعتبار مالیاتی مورد استفاده قرار گیرد.

به این ترتیب، خریداران باید بیش از گذشته نسبت به دریافت و ثبت صحیح صورتحساب الکترونیکی خریدهای خود حساس باشند؛ زیرا نبود صورتحساب معتبر می‌تواند موجب عدم پذیرش اعتبار مالیاتی شود.

وضعیت هزینه‌ها در مالیات عملکرد سال 1405

طبق توضیحات ارائه‌شده، در رسیدگی به مالیات عملکرد سال 1405 که در سال 1406 انجام می‌شود، برای دوره ابتدایی سال همچنان شرایط قانونی موجود ملاک خواهد بود.

اما پس از فرا رسیدن مهلت تعیین‌شده، صورتحساب کاغذی مبنای پذیرش هزینه نخواهد بود و صورتحساب الکترونیکی به سند اصلی شناسایی هزینه‌های مؤدی تبدیل می‌شود.

این موضوع برای کسب‌وکارها اهمیت زیادی دارد؛ زیرا نحوه دریافت و نگهداری اسناد خرید مستقیماً بر هزینه‌های قابل قبول مالیاتی آن‌ها اثر خواهد گذاشت.

چند مؤدی صورتحساب الکترونیکی صادر می‌کنند؟

براساس آمار اعلام‌شده از سوی سازمان امور مالیاتی، در حال حاضر حدود 380 هزار مؤدی صورتحساب الکترونیکی نوع یک و نوع دو صادر می‌کنند.

همچنین بیش از 7 میلیون مؤدی از صورتحساب الکترونیکی نوع سه استفاده می‌کنند.

صورتحساب نوع سه همان رسید دستگاه کارت‌خوان یا پایانه فروش است که برای مؤدیانی با حجم فعالیت کمتر از نصاب تعیین‌شده در قانون کاربرد دارد.

مؤدیانی که میزان فعالیت آن‌ها از نصاب قانونی بیشتر باشد، برای انجام تکالیف خود باید نسبت به صدور صورتحساب الکترونیکی نوع یک یا نوع دو اقدام کنند.

کاهش اعتبارهای مالیاتی بدون پشتوانه

یکی از اهداف اصلی توسعه صورتحساب الکترونیکی، افزایش شفافیت معاملات و جلوگیری از ایجاد اعتبارهای مالیاتی فاقد پشتوانه است.

طبق اعلام مدیرکل دفتر توسعه خوداظهاری و تمکین داوطلبانه، در سال 1404 نسبت به سال 1403 نرخ رشد بدهکاری ابرازی نسبت به بستانکاری ابرازی افزایش قابل توجهی داشته است.

همچنین نرخ رشد بستانکاری حدود یک‌چهارم نرخ رشد بدهکاری بوده است.

دلیل این موضوع آن است که برای پذیرش اعتبار مالیاتی، باید صورتحساب الکترونیکی معتبری وجود داشته باشد که معامله مربوط به آن در سمت فروشنده نیز قابل شناسایی و تأیید باشد.

این سازوکار امکان ایجاد بخشی از اعتبارهای مالیاتی غیرواقعی و فرار مالیاتی را محدود می‌کند.

دو نقطه عطف اجرای قانون سامانه مؤدیان

براساس توضیحات سازمان امور مالیاتی، اجرای قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان دارای نقاط عطف مهمی است.

نخستین نقطه عطف در اول دی‌ماه 1404 پشت سر گذاشته شده است و مرحله مهم بعدی در اواسط اردیبهشت 1406 خواهد بود؛ زمانی که قرار است اعتبار صورتحساب‌های کاغذی در فرآیند موردنظر به‌طور کامل حذف شود.

هدف نهایی این برنامه، استقرار کامل نظام صورتحساب الکترونیکی و ایجاد زنجیره‌ای شفاف از معاملات میان خریداران و فروشندگان است.

کسب‌وکارها برای حذف فاکتور کاغذی چه اقدامی باید انجام دهند؟

با نزدیک شدن به اجرای کامل این مرحله، ضروری است کسب‌وکارها فرآیند خرید و فروش خود را برای استفاده از صورتحساب الکترونیکی آماده کنند.

به‌ویژه شرکت‌ها و مؤدیان باید اطمینان حاصل کنند که فروشندگان آن‌ها صورتحساب‌های معتبر را در سامانه مؤدیان صادر می‌کنند و اطلاعات صورتحساب خرید نیز به‌درستی در کارپوشه مالیاتی آن‌ها منعکس می‌شود.

در غیر این صورت، پس از اجرایی شدن مقررات جدید، احتمال عدم پذیرش هزینه یا اعتبار مالیاتی مرتبط با خرید وجود خواهد داشت.

جمع‌بندی

حرکت از فاکتور کاغذی به صورتحساب الکترونیکی یکی از مهم‌ترین مراحل تکمیل سامانه مؤدیان محسوب می‌شود. براساس برنامه اعلام‌شده، از اواسط اردیبهشت 1406 صورتحساب الکترونیکی نقش اصلی را در شناسایی هزینه‌های قابل قبول مالیاتی خواهد داشت و صورتحساب کاغذی دیگر مبنای پذیرش اعتبار مالیاتی نخواهد بود.

بنابراین، کسب‌وکارها باید پیش از رسیدن این موعد، فرآیندهای خرید، فروش و حسابداری خود را با الزامات صورتحساب الکترونیکی و سامانه مؤدیان هماهنگ کنند.